مصطفی نادری

یست و یکمین کنفرانس بین المللی آب و هوا از روز دوشنبه، سی ام نوامبر درهای خود را به روی شرکت کنندگان در پاریس باز کرد.

همانند سالهای گذشته، رسیدن به سیاست های جهانی برای کاهش گازهای گلخانه ای و مقابله با گرمایش روز افزون زمین در دستور بیست و یکمین کنفرانس آب و هوا قرار دارد.

بان کی مون در سخنرانی افتتاحیه اجلاس جهانی آب و هوا در پاریس (COP21) تاکید کرد کشورهای توسعه یافته، مسئول کمک و رشد کشورهای کمتر توسعه یافته هستند. دبیرکل سازمان ملل متحد هشدار داد میانگین دمای زمین تاکنون 1.5 درجه افزایش یافته است و برای جلوگیری از رسیدن این افزایش به 2 درجه، باید اقدام های فوری صورت بگیرد.

برچسب‌ها
ایجاد نظام یکپارچه ملّی محیط زیست/ جرم‌انگاری تخریب محیط زیست/ تقویت دیپلماسی محیط زیست/ تهیه اطلس زیست‌بوم کشور/ مقابله با تهدیدات زیست محیطی‌
حضرت آیت‌الله خامنه‌ای رهبر معظم انقلاب اسلامی در اجرای بند یک اصل 110 قانون اساسی، در نامه‌ای به روسای قوا، سیاست های کلی محیط زیست را ابلاغ کردند.

چكيده

پيچيدگي روابط بين منطقه اي و بخشهاي اقتصادي وشكل گيري وابستگيهايي بين نظامهاي شهري و منطقه اي و نظامهاي اقتصادي ، اجتماعي و ... تحقق توسعه پايدار شهري را با چالشهايي مواجه ساخته است. تحقق توسعه پايدار شهري مستلزم دگرگوني نظامهاي سنتي مديريت منابع وايجاد تعامل سازنده در بين جوامع شهري و منطقه اي و فراملي است. امروزه اين اصل پذيرفته اي است كه با وجود نابرابري منطقه اي (فضايي) نمي توان به توسعه پايدار شهري اميدوار بود. وجود انواع نابرابريها در هرجامعه از جمله؛ نابرابري بين شهر و روستا ، نابرابري بين شهرهاي بزرگ وكوچك ، نابرابري جغرافيايي درون شهرهاي بزرگ ، نابرابري بين مناطق محروم ومناطق برخوردار موجب م يشود تا از فضا استفاه بهينه به عمل نيايد و موجبات تراكم جغرافيايي فقر و تشديد محروميت برخي از مناطق فراهم شود.

سرعت رشد شهرنشيني در كشورهاي در حال توسعه بيشتر از كشورهاي توسعه يافته است. در ايران نيز شهرنشيني با روندي سريع و شتابان همراه بوده و اين رشد شتابان، مسائل و معضلات بسياري براي شهرهاي ايران به دنبال داشته است. در اين ميان، حاشيه نشيني به عنوان آيينه تمام نماي مسائل شهري، جايگاه و اهميت خاصي در تحقيقات اجتماعي دارد.

حاشيه نشيني به عنوان چالشي فراروي توسعه پايدار شهري است و در اين ارتباط علل، مكانيسم و پيامدهای حاشیه نشيني در کمک به حل مشکلات موثر است.حاشيه نشينان معمولا از شهر ومحله زندگي خود رضايت بالايي ندارند و از احساس تعلق شهروندي پاييني برخوردار هستند. بهبود زيرساختهاي فيزيكي شهر يا محله ازمهمترين اولويت آنان براي بهبود وضعيتشان محسوب مي گردد که گردشگری می تواند به عنوان ابزاری برای توجه بیشتر به این مناطق و عامل درآمدزایی برای این مناطق محسوب شود.

دكتر علی سلاجقه استاد دانشگاه تهران، رئیس پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران و مسئول اتحادیه انجمن های علمی منابع طبیعی و محیط زیست کشور مي‌باشد. از جمله سوابق اجرایی ایشان می توان به معاون وزیر و ریاست سازمان جنگل ها مراتع و آبخیزداری کشور، رئیس دانشکده منابع طبیعی دانشگاه تهران، مدیرکل دفتر مشارکت های مردمی و مدیر کل دفتر اقتصاد سازمان حفاظت محیط زیست کشور ، دبیر کمیته ملی توسعه پایدار کشور و رئیس انجمن آبخیزداری ایران اشاره کرد.

در اينجا توجه شما را به متن گفتگو با دكتر علی سلاجقه جلب مي‌نماييم:

برچسب‌ها

چکيده

برخورداری مناطق روستایی از دانش بومی که حاصل از روابط میان جامعه روستایی و منابع طبیعی می باشد سبب به وجود آمدن فرهنگ و ارزش ها ی اجتماعی در میان روستاییان می باشد. دانش بومی در ارتباط با مناطق خشک در اثر ارتباط مداوم انسان با بیابان شکل گرفته است. توجه به این میراث کهن در برنامه ریزی ها و بهره بردای ها بایستی لازمه فعالیت قرار گیرد. این موضوع سبب ایجاد همبستگی میان روستاییان می شود و در عین بهره بری از سرمایه های الهی سبب حفظ این میراث برای آیندگان می شود. مردمان بیابان نشین با تمام وجود در مراحل مختلف زندگی ارزش دانش بومی را احساس می کنند. در هر یک از روستاهایی که  تاکنون این سرمایه به خوبی حفظ شده است، شاهد پایداری بیشتر آن مناطق هستیم. در برنامه ریزی ها به این نکته که برنامه ریزی سودمند زمانی به نتیجه می رسد که همگام با مشارکت مردمی و هم سو با طبیعت و با توجه به دانش بومی در کنار دانش نوین باشد، بایستی توجه گردد.

چکیده

شناخت تمدّنها بستگى به شناخت گونه نگاه و نگرش آنها به مجموعه طبیعت دارد و تفسیر آنها از پیوند انسان با طبیعت تمدّن مادى که اکنون تمدّن غرب مظهر و نماد آن است نگرشى به طبیعت دارد و تمدّن ماوراى مادى و معنوى که تمدّن اسلامى در گذشته نماد و مظهر آن بود نگرشى به طبیعت دارد. بر اساس مطالعات کتابخانه­ای و بررسی اسناد و متون غربی و اسلامی نتیجه گیری شد که در تمدّن غرب انسان مطلق و از آسمان جدا است. در این تمدّن زمین و منابع نهفته در آن محور است. تمدّن مادى غرب تلاش مى ورزد بر طبیعت چیره شود و با قدرت تمام آن را در اختیار بگیرد و تا مى تواند از آن استفاده کند. برابر این دیدگاه بریده از آسمان مکتب­هایى بنیاد نهاده شد که از جمله آنها مکتب اصالت تمدّن و سود را می­توان نام برد. امّا در تمدّن اسلامى نگاه و نگرش به طبیعت و پیوند انسان با طبیعت به گونه دیگر است و انسان در جهان بینى الهى و اسلامى جانشین خدا در زمین است. باید همان گونه که خدا مهرورزانه زمین را مى پروراند و از آفتها مصون مى دارد و باران رحمتش را بر آن مى باراند و طبیعت را دوست مى دارد انسان نیز چنان باشد و مهرورزانه از آن پاس دارد و استفاده اش به گونه اى نباشد که آسیبى به آن برسد.

 مسائل زیست‌محیطی، بخصوص "تغییرات آب و هوایی"، به دلیل افزایش انتشار گازهای گلخانه‌ای در چند دهه اخیر، مسأله‌ای جهانی شده است. انتشار CO2مهمترین عامل در افزایش گازهای گلخانه‌ای می‌باشد. سرانه انتشار CO2 در ایران از سال 1346 تا 1386، یازده برابر شده است و از CO2سرانه در فرانسه، ترکیه، عربستان و بسیاری از کشورها بالاتر است.

از اثرات مدیریت پسماندهای عادی تولیدی در شهرها و روستاها می توان بر تاثیر آن در آلودگی های آب )سطحی و زیر زمینی) خاک و هوا اشاره نمود، با عنایت به عضویت ایران در کنوانسیون توکیو و پذیرش تعهدات آن توسط دولت و مجلس جمهوری اسلامی ایران و بر اساس مفاد این کنوانسیون جمهوری اسلامی ایران متعهداست ضمن ارائه گزارش از وضعیت و نرخ انتشار گازهای گلخانه ای در کشور نسبت به کاهش تولید و انتشار این گازها اقدام نماید.

در سيستم مديريت مواد زايد جامد، با توجه به ميزان توليد و تركيب پسماند، گزينه هاي مختلفي براي مديريت آن وجود دارد كه علاوه بر هزينه هاي اقتصادي، بار محيط زيستي مختلفي در بر دارند. از نقطه نظر محيط زيستي، نتايج اين مطالعه نشان داد كه كمپوست كردن به عنوان يكي از گزينه هاي مديريتي و نيز ایجاد كارخانه بازيافت نقش مهمي در كاهش بار آلاينده ها و نيز مصرف انرژي ناشي از سامانه مديريت پسماند دارد.

نتایج:

آنالیز فیزیکی زباله های شهر به تفکیک از طریق عملیات میدانه ای و همچنین اطلاعات موجود درشهرداری به صورت زیر مشاهده شد:

 

جدول 5- آنالیز فیزیکی پسماند شهر ماهدشت

Component

اجزای تشکیل دهنده

Content in Mahdasht(wt. %)

درصد اجزای تشکیل دهنده

Amount(ton/year)

مقدار(تن بر سال)

Component

اجزای تشکیل دهنده

Content in Mahdasht(wt. %)

درصد اجزای تشکیل دهنده

Amount(ton/year)

مقدار(تن بر سال)

مواد آلی

74.1

6215

مقوا

3.8

320

پلاستیک سخت

1.1

92

فلزات آهنی

0.5

42

پلاستیک نرم

6.3

530

آلومینیوم

0.0

0

پلی اتیلن ترفتالات

0.2

17

شیشه

0.5

42

پلی استایرن

0.5

42

ضایعات­باغی

0.7

59

پلی پروپیلن

1.8

152

سایر

7.5

630

کاغذ

3.0

252

 

 

 

بر اساس شکل فوق ٧۴.1% از زباله ها را پسماند تر و ۲۵.9% از آن را پسماند خشک تشکیل می دهد (درصد نسبی هر یک از پسماندهای خشک نیز به تفکیک در شکل قابل مشاهده است).

سرانه تولید زباله روزانه به طور میانگین چیزی در حدود ۵٠٠ گرم در روز می باشد.

اعداد حاصل از دو سناریوی تعریف شده (در سناریوی اول کل پسماند تولیدی دفن می گردد و در سناریوی دوم ۲٠% تبدیل به کمپوست و ٤% آن بازیافت می شود) به نرم افزار IWMوارد شده و پس از انجام محاسبات در نرم افزار نتایج هر یک از سناریوها به طور خلاصه و مجزا به نمایش گذاشته شده است تا ما بتوانیم با مقایسه نتایج حاصل بهینه ترین گزینه را انتخاب نماییم.

مقدمه: انتخاب محل دفن پسماند ها یکی از مراحل مهم در مدیریت پسماندهای جامد شهری می باشد و با توجه به اثرات مخرب زیست محیطی، اقتصادی و اکولوژیکی لندفیل ها، انتخاب محل دفن باید با دقت و طی یک فرایند علمی صورت گیرد. رشد روز افزون جمعیت شهری ایران به همراه ایجاد مراکز جمعیتی جدید، فقدان سیاستگذاری و ارزیابی عملکردها و فعالیت های گوناگون شهری بر اساس برنامه جامع و کلان ملی )آمایش سرزمین( و تداوم تخلیه انواع زایدات و فاضلاب ها به محیط زیست از جمله عوامل بحران زایی است که محیط زیست طبیعی و کیفیت بهداشت و سلامتی انسان ها به ویژه شهر نشینان را در معرض خطرات و زیان های گوناگونی قرار داده است.

مواد و روش­ها: برای انتخاب مکان و محل دفن با توجه به مدل ارایه شده از سیستم اطلاعات جغرافیایی ( GIS ) به عنوان ابزار قدرتمندی در بالا بردن دقت و سرعت استفاده گردید. محل مناسب دفن زباله برای شهر با رعایت کلیه پارامترها و اجرای مدلی که معرفی شده بود تعیین گردید. برای این منظور از اطلاعات متعددی از قبیل:  مناطق حفاظت شده، زمین شناسی، توپوگرافی، کاربری اراضی، پوشش گیاهی، نفوذپذیری، هیدرولوژی، هیدروژئولوژی، راه ها، مناطق مسکونی و ... استفاده شده است.

یافته ها: در این مطالعه نیز با استفاده از سامانه ی اطلاعات جغرافیایی اقدام به مکانیابی محل دفن گردید و در نهایت 4 منطقه به عنوان محل های نهایی انتخاب و اولویت دهی شدند.

نتیجه­ گیری:بنابراین برای دفن پسماندهای 25 سال آینده شهر ساوه زمینی به مسا حت تقریبی 2/22 هکتار با عمق حدود 8 متر مورد نیاز است.

واژه های کلیدی:  مکانیابی، GIS ، طراحی شهری، ساوه

 چکیده

در سيستم مديريت مواد­­­­­­­­­­­­­­­­­­­­­­­­­­­­­­­­­ زايد­­­­­­­­­­­جامد، با توجه به ميزان توليد و تر­كيب پسماند، گزينه­هاي مختلفي براي مديريت آن وجود دارد كه علاوه بر هزينه­هاي اقتصادي، بار محيط­زيستي مختلفي دربردارند. در این مقاله به بررسی تولید و انتشار گازهای گلخانه­ای، مه دود فتوشیمیایی و خروجی های سمی در گزینه­های مدیریتی مختلف پسماند شهری در شهر ماهدشت استان البرز به روش ارزیابی چرخه حیات(LCA) با کاربرد نرم­افزار IWM پرداخته شده است. به اين منظور، ٢ سناريو شامل (١) انتقال کامل و مستقيم پسماند به محل دفن و (٢) انتقال ٧٦% پسماند به محل دفن(٢٠% کمپوست و ٤% بازیافت) در نظر ­گرفته شد. داده­هاي مورد نيازسياهه­نويسي چرخه حيات با بررسي منابع و طرح­هاي پژوهشي پايان­يافته، تهيه پرسش­نامه و تكميل آن به وسيله پرسنل و نيز كار صحرايي جمع­آوري شد. سپس، نتايج به دست آمده از سياهه نويسي به ۵ طبقه اثر شامل مصرف انرژي، گازهاي گلخانه اي، گازهاي اسيدي، مه دود فتوشيميايي و خروجي هايسمي تخصيص داده شد .از نقطه نظر محيط­زيستي، نتايج اين مطالعه نشان داد كه كمپوست كردن به عنوان يكي ازگزينه­هاي مديريتي و نيز عملیات بازیافت، نقش مهمي در كاهش بار آلاينده ها و نيز مصرف انرژي ناشي از سامانه مديريت پسماند دارد. با توجه به اینکه میزان گازهای گلخانه ای در سناریوی دوم(تلفیقی از بازیافت، تهیه کود کمپوست و دفن) با تولید حدود ٦٨٠١  تن در مقایسه با سناریوی اول(فقط دفن) با تولید حدود٩٢١٨ تن مقدار قابل توجهی کاهش را نشان می دهد، این­طور نتیجه­گیری می­شود که در صورتی که از روش تلفیقی( سناریوی دوم) استفاده شود، می­تواند منجر به کاهش انتشار گازهای گلخانه ای  به میزان ٢٦% شود.

ارتباط با ما

آدرس

ایران - تهران - دانشگاه علم و صنعت - دفتر مرکز پژوهش و فناوری علم و توسعه.

تلفن و فکس

77240664 - 021

021 - 77240667

ایمیل

این آدرس ایمیل توسط spambots حفاظت می شود. برای دیدن شما نیاز به جاوا اسکریپت دارید